Historia naszej szko³y:
Kalendarium. Najwa¿niejsze wydarzenia
- 1905/06r. - Wybudowanie budynku szko³y przy ul. Bismarckstrasse 6 na Rozbarku (u zbiegu dzisiejszych ulic Matejki i Pi³sudskiego).
- 1908r. - Oddanie do u¿ytku szkolnego Katolickiej Powszechnej Szko³y nr IV im. Bismarcka.
- 1927r. - W zwi±zku z przy³±czeniem Rozbarku do Bytomia zmiana numeracji szko³y z 4 na 9.
- 1938r. - Zgoda na wybudowanie sali gimnastycznej wraz z odpowiednimi pomieszczeniami.
- 19.04.1945r. - Nominacja p. Stefana Jantosa na kierownika Publicznej Szko³y Podstawowej nr 9 w Bytomiu.
- 04.09.1945r. - Uroczyste rozpoczêcie pierwszego roku nauki w polskiej szkole.
- 14.05.1955r. - Uroczysto¶æ wrêczenia sztandaru Organizacji Harcerskiej.
- 1955/56r. - Ca³oroczny Szkolny Konkurs Czytelniczy.
- 1956r. - Nadanie SP nr 9 imienia Adama Mickiewicza.
- 01.09.1972r. - Obowi±zki dyrektora przejmuje mgr Teresa Wieczorek.
- 01.06.1973r. - Uroczysto¶æ przekazania m³odzie¿y sali gimnastycznej.
- 09.05.1974r. - Przekazanie placówce sztandaru ufundowanego przez Wydzia³ O¶wiaty i Wychowania w Bytomiu.
- 01.09.1984r. - Funkcjê dyrektora przejmuje mgr Irena Janota.
- 1988r. - Wizyta nauczycieli z Goetheoberschule w Wittenberdze.
- 1991r. - Ufundowanie i po¶wiêcenie nowego sztandaru.
- 1994/95r. - Wprowadzenie nauki jêzyka angielskiego w klasach I-IV jako innowacji jêzykowej przez p. Ma³gorzatê Wantoch- Rekowsk±.
- 09.1995r. - Obchody 50-lecia istnienia SP nr 9 jako polskiej szko³y.
- 1997r. - Oddanie do u¿ytku sali komputerowej.
- 01.09.1998r. - Obowi±zki dyrektora obejmuje mgr Dorota Zawiliñska.
- 18.12.1998r. - Uroczyste obchody Dnia Patrona Szko³y w zwi±zku z dwusetn± rocznic± urodzin Adama Mickiewicza.
- 08.06.2001r. - Zjazd absolwentów Szko³y Podstawowej nr 9 w Bytomiu - rocznik 1970/71.
- 2003r. - Za³o¿enie ogrodu botanicznego ro¶lin górskich.
- 16 - 17 maja 2008r. - Uroczyste obchody jubileuszu
100 - lecia Szko³y
- Maj 2018 - Uroczyste obchody jubileuszu
110 - lecia Szko³y
Okoliczno¶ci powstania szko³y:
Kiedy w roku 1927 osada Rossberg ( obecnie dzielnica Rozbark ) zosta³a administracyjnie w³±czona w granice Bytomia, funkcjonowa³o tu ju¿ 7 szkó³ o ³±cznej liczbie 80 klas.Jedn± z nich by³a obecna Szko³a Podstawowa nr 9 im. Adama Mickiewicza. W ksiêdze adresowej z 1908r. figuruje Kathol. Volksschule IV - Bismarckstrasse 6. Mo¿na przypuszczaæ, ¿e podobnie jak w przypadku wcze¶niej istniej±cych szkó³ rozbarskich inicjatorem budowy nowej placówki o¶wiatowej by³ Zarz±d Szkolny w Rozbarku. Mie¶ci³a siê tu 8 - klasowa powszechna szko³a koedukacyjna z tym, ¿e wed³ug ustnych przekazów nauka odbywa³a siê osobno w klasach mêskich i ¿eñskich.W aktach niemieckich, które znaleziono w tej szkole, znajduj± siê informacje ¶wiadcz±ce o polsko¶ci dzieci uczêszczaj±cych tu przed 1945r. W rubryce jêzyk ojczysty 90% dzieci podawa³o jêzyk polski. Po doj¶ciu Hitlera do w³adzy o polsko¶ci uczniów ¶wiadcz± nazwiska, chocia¿ i je starano siê w ró¿ny sposób zniemczyæ. W kwietniu 1945 roku budynek przejê³y w³adze polskie z przeznaczeniem na stworzenie tu Publicznej Szko³y Powszechnej nr 9. Zapisy do szko³y dokonane w roku szkolnym 1945/46 ju¿ przez polskie w³adze szkolne udowodni³y, ¿e akcja zniemczania nie powiod³a siê. Chocia¿ jednocze¶nie z arkuszy ocen wynika, ¿e wiêkszo¶æ m³odzie¿y nie ukoñczy³a roku szkolnego ze wzglêdu na du¿e braki spowodowane wojn±, inni zmieniali szko³ê. Z m³odszymi uczniami by³y k³opoty zwi±zane z nik³± znajomo¶ci± jêzyka polskiego.
W roku szkolnym 1948/49 dokonano zestawienia uczniów zgodnie z ich pochodzeniem i przedstawia siê ono nastêpuj±co: ¦l±sk - 39%,Centralna Polska - 25%,Zza Buga - 30%,Francja - 6%.Wiele dzieci przyby³o wraz z rodzicami z zagranicy, dok±d wywo¿ono rodziny na roboty. Dzieci przez d³ug± niewolê w du¿ym procencie pozbawione jêzyka ojczystego nale¿a³o repolonizowaæ.
Numeracja, nazewnictwo, patroni od powstania do dzisiaj:
W ksiêdze adresowej miasta Bytomia ( Adsessbuch fur Beuthen O/S) z 1908r. figuruje: Kathol. Volksschule IV - Bismarckstrasse 6. Od chwili powstania nadano jej imiê kanclerza, Ottona von Bismarcka - Bismarckschule. Po przy³±czeniu Rozbarku do Bytomia zmieniono jej numer z 4 na 9 - w Bytomiu funkcjonowa³a ju¿ szko³a nr 4. W ksiêdze adresowej z 1927r. podano adres szko³y przy ul. Freiheitstrasse, by póniej ( np. 1934r.) powróciæ do Bismarckstrasse. Obecna ulica Matejki w 1906r. jest jeszcze w fazie projektu, w 1927r. nie ma nazwy, pó¼niej pojawia siê - Kuperstrasse.W pierwszej powojennej kronice obejmuj±cej lata 1945/1948 znajduje siê piecz±tka z napisem: Publiczna Szko³a Podstawowa nr 9 w Bytomiu.W 1956 roku szko³a prze¿ywa wielkie chwile zwi±zane z nadaniem jej imienia. Na patrona wybrano Adama Mickiewicza. W swoim przemówieniu Stefan Jantos zaznaczy³, ¿e spe³ni³o siê marzenie poety: "jego ksiêgi zb³±dzi³y pod strzechy". Na parterze budynku ods³oniêto tablicê pami±tkow±. Ca³y dzieñ wype³niony by³ pokazami, scenkami i popisami uczniów przed zaproszonymi go¶æmi. Od tego momentu na pieczêci szko³y pojawia siê napis: Szko³a Podstawowa nr 9 im. Adama Mickiewicza w Bytomiu; któr± to nazwê placówka nosi do dzi¶.
Z relacji niektórych najstarszych pracowników szko³y wynika, ¿e jeszcze po wojnie przechowywany by³ sztandar sprzed 1945r. Jego dalsze losy s± nieznane. Rok 1974 zapisuje siê w kartach historii szko³y uroczysto¶ci± nadania szkole sztandaru. To bardzo znacz±ce ¶wiêto dla ka¿dej placówki o¶wiatowej, nobilituj±ce i bêd±ce nagrod± za ca³okszta³t pracy grona pedagogicznego. Oczywi¶cie ten dzieñ u¶wietnili zaproszeni go¶cie: w³adze miasta, przedstawiciele Wydzia³u O¶wiaty, Kuratorium i reprezentanci innych instytucji.W 1991roku rodzice ufundowali naszej szkole nowy sztandar. Przedstawia z jednej strony postaæ Adama Mickiewicza, z drugiej God³o RP. Uroczysto¶æ rozpoczê³a siê w ko¶ciele ¶w. Jacka od mszy, podczas której ksi±dz po¶wieci³ nowy sztandar. W szkole odby³a siê akademia zorganizowana przez pani± Barbarê Boczej i uczniów klas ósmych. Uroczysto¶æ u¶wietni³ wystêp chóru szkolnego pod kierownictwem pani Dalii Smoliñskiej oraz wykonanie poloneza w strojach z teatru. Na koñcu przedstawiono fragmenty inscenizacji utworów Adama Mickiewicza.
Sylwetki dyrektorów:
W ksiêdze adresowej z 1908r. podano nazwisko dyrektora szko³y - Franc Görlich, w 1927r. - Töpler, natomiast w 1934r. - dyrektora nie obsadzono.
Pierwszym powojennym kierownikiem szko³y by³ Stefan Jantos (1945 - 1972). Nauczyciele wspominaj± go jako dobrego organizatora, cz³owieka zaanga¿owanego w pracê szko³y. Dba³ o dyscyplinê. Jego podw³adni cenili go za poczucie sprawiedliwo¶ci i za to, ¿e o swoich pracowników walczy³ jak lew. "Za Jantosa to, co powiedzia³ nauczyciel, by³o ¶wiête" - powiedzia³a jedna z nauczycielek pamiêtaj±ca rz±dy kierownika. Zas³ug± pierwszego szefa by³o to, ¿e budynek zosta³ odbudowany ze zniszczeñ wojennych, a praca szko³y by³a dobrze zorganizowana. Ten niestrudzony organizator zadba³, aby zlikwidowaæ " ¶redniowieczny prze¿ytek"- wygódki w przybudówkach od strony boiska, a w gmachu szko³y wydzieliæ pomieszczenia na toalety z prawdziwego zdarzenia. Dziêki jego staraniom przy wsparciu Rady Pedagogicznej i rodziców patronem szko³y zosta³ Adam Mickiewicz. Jantos nieraz boryka³ siê z problemami kadrowymi, ale zawsze z zadowoleniem wita³ kolejny rok nauki. Chocia¿ kierownika nie ma ju¿ w¶ród ¿ywych, jego opiekuñczy duch nosi siê nad "Dziewi±tk±".
Pa³eczkê lidera po Jantosie przejê³a mgr Teresa Wieczorek (1972 - 1984). Za jej kadencji szko³a prze¿y³a dwie wa¿ne uroczysto¶ci: 1 VI 1973r. oddano do u¿ytku dzieci nowo wybudowan± salê gimnastyczn±. Prace budowlane ruszy³y pe³n± par± we wrze¶niu 1972 roku i trwa³y osiem miesiêcy po czujnym dozorem pani dyrektor. Druga uroczysto¶æ odby³a siê 9 V 1974r. - szko³a otrzyma³a sztandar jako wyró¿nienie za pracê nauczycieli i uczniów. Pani dyrektor mia³a trudne zadanie przejmuj±c fotel dyrektorski po legendarnym Jantosie. Wzorowo pe³ni³a sw± funkcjê przez dwana¶cie lat.
Nastêpczyni± pani dyrektor Teresy Wieczorek zosta³a pani mgr Irena Janota. Pracê rozpoczê³a w 1984 roku i zapocz±tkowa³a epokê remontów. Zlikwidowa³a niewielk± aulê na rzecz dwóch sal lekcyjnych, przenios³a na parter gabinety medyczne, wygospodarowa³a gabinet dla zastêpcy i zorganizowa³a w wydzielonym pomieszczeniu archiwum. Grono nauczycielskie zyska³o du¿y, wygodny pokój nauczycielski. W szkole utworzono pracownie komputerow±, a w innych pracowniach pojawi³y siê tak potrzebne zaplecza. Wzbogaci³a szkolê o ¶rodki audiowizualne. Jej staraniem powiêkszy³a siê wideoteka ze specjalistycznymi programami z ró¿nych przedmiotów.
Po odej¶ciu dyrektor Janoty na emeryturê w1998r jej obowi±zki przejê³a mgr Dorota Zawiliñska, wcze¶niej nauczyciel SP9. Jej kadencja przypad³a na czas wdra¿ania reformy o¶wiaty. Urzêduj±ca pani dyrektor dba systematycznie o polepszanie bazy materialno- technicznej placówki, stara siê we wspó³pracy z Rad± Pedagogiczn± o stworzenie pozytywnego wizerunku szko³y w ¶rodowisku lokalnym. Dziêki jej staraniom poprawi³ siê wygl±d szko³y i jej otoczenia. Za³o¿ono ogród botaniczny ro¶lin górskich, odnowiono sal± gimnastyczn±, korytarze szko³y. Do tradycji placówki wprowadzi³a coroczne festyny ¶rodowiskowe.
Najs³awniejsi absolwenci:
- Liberda Jan - pi³karz Polonii Bytom
- Jakubiszyn Krzysztof - attache handlowy ambasady w Wiedniu, doradca Balcerowicza ds. euro
- ¦wiêty Helga - absolwentka Sorbony
- Kogut Jerzy - prezydent Raciborza
- Wojtysiak Bo¿ena - nauczyciel, poetka
- Wisniewski Wies³aw - za³o¿yciel, prezes "Liberty"
- Majeranowska Anna - nauczyciel akademicki
- Michura Jerzy - radny, wieloletni przewodnicz±cy "Solidarno¶ci"
- Jerzy Griegoriew - szef "Pyrlika"
- Pawlik Jacek - werbista, misjonarz
- Topolnicki Adam - dyrektor PKP w Gliwicach
- Paw³owska El¿bieta - prezes "Elpaxu"
- Pawlik Maria - ¶piewaczka
- Michalewicz Martyna - geograf, pracownik akademicki
- Mauer Barbara - pracownik naukowy UJ
- Drohomirecka Barbara - fizyk, doradca metodyczny
- Rojek Danuta - aktorka
- Miga³a Bo¿ena - ¶piewaczka Operetki ¦l±skiej
- Paw³owski Piotr - architekt
Lista ta zosta³a sporz±dzona na podstawie informacji przekazanych przez nauczycieli, g³ównie wychowawców, którzy ¶ledz± losy absolwentów naszej szko³y. Informacje te s± nie do koñca zweryfikowane, a lista z pewno¶ci± niepe³na.
Podstawê prezentowanego opracowana stanowi± przechowywane w archiwum szko³y protokolarze Rady Pedagogicznej i ksiêgi ocen zachowane z nielicznymi brakami od lat piêædziesi±tych, kroniki szkolne, z których najstarsza opisuje dok³adnie lata po II wojnie ¶wiatowej od momentu przejêcia Bytomia przez w³adze polskie oraz, co najcenniejsze, liczne rozmowy - wywiady przeprowadzone z by³ymi wieloletnimi pracownikami szko³y. Na telefoniczne has³o: "Piszemy historiê naszej szko³y. Czy mog³aby pani nam pomóc?" - pozytywnie odpowiedzia³y wszystkie pytane osoby. Nale¿y wymieniæ tu przede wszystkim emerytowane panie dyrektor: p. Teresê Wieczorek, p. Irenê Janotê, p. Annê Sudo³-Owcarz. Na zaproszenie pani dyrektor Doroty Zawilinskiej go¶æmi szko³y w ci±gu ostatnich miesiêcy by³y równie¿ panie: £ucja Koj, Emilia Brycka, Krystyna Laskowska, Ma³gorzata Bana¶, Teresa Nawrat, Dalia Smoliñska.
Te sympatyczne spotkania by³y nie tylko okazj± do ustalenia niektórych faktów, by³y przede wszystkim okazj± do spotkañ po latach, konfrontacji wra¿eñ, wspomnieñ, opinii, ¼ród³em anegdot.